Izvor fotografije: Shutterstock.com
Parlament Greenlanda jednoglasno je usvojio postepenu zabranu ispuštanja otpadnih voda iz sistema za prečišćavanje izduvnih gasova na brodovima, odnosno scrubber sistema, pri čemu će ograničenja početi da se primjenjuju u julu 2027, a od jula 2029. obuhvatiće sve vrste scrubber sistema.
Prema navodima lokalnog medija Sermitsiaq, odluku je Inatsisartut usvojio 8. oktobra, nakon rasprave o predlogu koji je podnio Justus Hansen iz stranke Demokraatit. Amandman koji je podržala vlada dobio je 21 glas za, bez glasova protiv i uzdržanih.
Odlukom je utvrđen postepeni pristup ograničavanju ispuštanja otpadnih voda iz scrubber sistema u lukama i okolnim vodama Greenlanda:
- jul 2027: Biće zabranjeno ispuštanje iz open-loop scrubber sistema u lučkim područjima, unutrašnjim vodama i teritorijalnim vodama.
- jul 2029: Zabrana će biti proširena na ispuštanje iz svih scrubber sistema, uključujući closed-loop i hibridne sisteme.
Usvojeni rokovi razlikuju se od prvobitnog predloga, kojim je bila tražena ranija zabrana.
Ekološki razlozi iza ograničenja
Scrubber sistemi ugrađuju se na brodove kako bi smanjili emisije sumpornih oksida iz izduvnih gasova, omogućavajući brodovima da ispune važeće zahtjeve u pogledu zagađenja vazduha, uz korišćenje brodskih goriva sa većim sadržajem sumpora. Međutim, ovi sistemi stvaraju otpadne vode koje mogu sadržati opasne materije, uključujući teške metale i policiklične aromatične ugljovodonike (PAH). Open-loop sistemi ispuštaju vodu korišćenu za ispiranje direktno u okolno more, dok closed-loop sistemi tu vodu recirkulišu, ali takođe mogu stvarati tečni otpad kojim je potrebno upravljati.
Zabrinutost zbog uticaja ovih ispuštanja na životnu sredinu dovela je do pojačane regulatorne pažnje, naročito u obalnim vodama i ekološki osjetljivim morskim područjima.
U prvobitnom parlamentarnom predlogu naglašena je važnost zaštite morske sredine Greenlanda, ribarstva i morskih prehrambenih resursa od zagađenja povezanog sa ispuštanjima iz scrubber sistema.
Usklađivanje sa širim ograničenjima u Sjevernom Atlantiku
Odluka parlamenta uslijedila je nakon što je vlada Greenlanda u decembru 2025. najavila da će se uskladiti sa pristupom koji je usvojio OSPAR, regionalna konvencija za zaštitu morske sredine Sjeveroistočnog Atlantika. U junu 2025. OSPAR je dogovorio postepenu zabranu ispuštanja otpadnih voda iz scrubber sistema u lukama i unutrašnjim vodama, pri čemu je zabrana za open-loop sisteme predviđena od jula 2027, a za sve režime rada od jula 2029. OSPAR takođe razmatra mogućnost proširenja obaveznih regionalnih ograničenja na teritorijalna mora, a to pitanje je predmet daljih procjena.
Pristup Greenlanda obuhvata teritorijalne vode, kao i luke i unutrašnje vode, zbog čega je geografski obuhvat planiranih nacionalnih ograničenja posebno važan za brodove koji saobraćaju duž njegove obale.
Izvor: Safety4Sea
